"Serdica Is My Rome": hoe keizer Constantijn regeerde vanuit Sofia
Er zijn maar weinig Europese hoofdsteden die kunnen beweren dat hun belangrijkste metroknooppunt in het centrum direct bovenop een opgegraven Romeinse provinciehoofdstad ligt. Toen bouwploegen tussen 2010 en 2012 begonnen met het uitgraven van het overslagstation tussen metrolijn 1 en lijn 2 in Serdica, ontdekten archeologen meer dan 9.000 vierkante meter uitzonderlijk bewaard gebleven Romeins stedelijk weefsel uit de 1e tot en met de 6e eeuw na Christus.
Oorspronkelijk gesticht door de Keltisch-Thracische Serdi-stam rond de geothermische minerale bronnen, werd de nederzetting in 106 CE door keizer Trajanus verheven tot de status van een Romeinse kolonie (Colonia Ulpia Ratiaria Serdica). Aan het begin van de 4e eeuw was Serdica de administratieve hoofdstad van de provincie Dacia Mediterranea geworden. Keizer Constantijn de Grote, geboren in de buurt van Naissus (het huidige Niš, Servië), was zo gecharmeerd van de strategische ligging van Serdica, het natuurlijke thermale water en de defensieve bergomtrek dat hij tussen 316 en 332 CE het rijk vanuit deze stad bestuurde. Hedendaagse kroniekschrijvers legden de veelvuldige bewering van Constantijn vast: "Serdica is mijn Rome." Imperiale historici debatteren inderdaad over de vraag of Constantijn in de buurt kwam van het benoemen van Serdica - in plaats van Byzantium - als de nieuwe hoofdstad van het Romeinse Rijk voordat hij Constantinopel in 330 CE stichtte.
Twee decennia eerder, op 30 april 311 CE, ondertekende de Romeinse keizer Galerius het gedenkwaardige Edict van Serdica (ook bekend als het Edict van Toleratie door Galerius). Galerius leed aan een terminale ziekte en vaardigde vanuit zijn keizerlijk paleis in Serdica het decreet uit, waarmee hij officieel een einde maakte aan de bloedige Diocletiaanse vervolging van christenen en hen het wettelijke recht verleende om bijeen te komen en hun kerken te herbouwen. Dit mijlpaaldecreet vestigde religieuze vrijheid in het hele rijk twee jaar voordat Constantijn in 313 n.Chr. mede het breder gepubliceerde Edict van Milaan uitvaardigde.
Wat te zien in het oude Serdica: de vier belangrijkste opgravingssectoren
Sofia heeft de Romeinse ruïnes op meesterlijke wijze geïntegreerd in het moderne stadsleven, waardoor een ondergronds openluchtmuseum is ontstaan waarvoor geen kaartjes nodig zijn om te verkennen:
De Decumanus Maximus & Onderdoorgang
Gratis publieke toegangLoop direct langs de belangrijkste oost-west verkeersader (Decumanus Maximus), opgebouwd uit massieve gepolijste stenen platen, compleet met originele koetssporen en diepe stenen stormgoten. Op het plein met een glazen koepel bevinden zich particuliere Romeinse herenhuizen (domus), openbare latrines met stromende waterkanalen en complexe hypocaust-verwarmingsleidingen onder de vloer die hete geothermische lucht circuleren.
Kerk van Sint-Joris Rotunda (4e eeuw)
Oudste bewaarde gebouwVerborgen op de binnenplaats tussen het presidentschap en Hotel Balkan, werd deze cilindrische rotonde van rode baksteen begin 300 CE gebouwd als een Romeins bad of een administratieve ceremoniële zaal voordat het werd ingewijd als een christelijke doopkapel. Stap binnen en bewonder vijf concentrische lagen middeleeuwse fresco's, waaronder friezen uit de 10e eeuw, geschilderd tijdens het Eerste Bulgaarse rijk.
Sint-Sofia Basiliek & Ondergrondse necropolis
Kaartje: € 3,00De Sint-Sofiabasiliek werd in de 6e eeuw in opdracht van keizer Justinianus I gebouwd bovenop de oude begraafplaats van de stad en gaf de moderne stad zijn naam. Onder de vloer van het heiligdom ligt een ondergrondse necropolis met meerdere niveaus met meer dan 50 bewaarde Romeinse stenen graven, gewelfde grafkamers en prachtige laat-antieke veelkleurige mozaïektegels.
Romeins amfitheater van Serdica (Arena)
Gratis lobbytentoonstellingDit Romeinse amfitheater werd in 2004 opgegraven in de Budapeshta-straat en bood plaats aan 25.000 toeschouwers en behoorde tot de grootste in de Romeinse wereld. Tegenwoordig worden de opgegraven stenen rijen voor toeschouwers, de toegangspoort voor gladiatoren en de hokken voor dieren bewaard en gratis tentoongesteld in de lobby van het Arena di Serdica Hotel.
Tours over Romeinse Serdica & De oude lagen van Sofia
Sluit je aan bij gecertificeerde archeologie- en geschiedenisgidsen die Roman Serdica tot leven brengen met historische kaarten en exclusieve toegang tot het interieur.
Gratis Sofia-wandeltocht (best beoordeelde historische hoogtepunten)
- Ontmoetingspunt Paleis van Justitie met Engelstalige gediplomeerde gids
- Sveta Nedelya-kathedraal & Kerk van St. Petka van de zadelmakers
- Oude Serdica-complex ruïnes & Grote Romeinse decumanus
Exclusieve toegang & Interieur verborgen edelstenen
Sofia Insider Rondleiding met Peter (Plaatsen met beperkte toegang)
- Exclusieve binnentoegang tot beperkte erfgoedruimtes en verborgen kapellen
- Vintage Sofia-tramrit door historische woonwijken
- Intieme setting voor kleine groepen, waardoor gepersonaliseerde verhalen worden verteld
Gratis wandeltocht door Sofia (best beoordeelde historische hoogtepunten)
Ontmoetingspunt Paleis van Justitie met Engelstalige gediplomeerde gids
Veelgestelde vragen over Sofia
Geverifieerde antwoorden op praktische vragen van bezoekers over het toerisme, de prijzen, de veiligheid en de culturele etiquette in Sofia.
De toegang tot de belangrijkste opgegraven Romeinse ruïnes van het oude Ulpia Serdica, inclusief de Decumanus Maximus, particuliere Romeinse herenhuizen met vloerverwarming en openbare colonnades onder de glazen koepels van de Largo, is 100% gratis. Je kunt ze tijdens de normale openingstijden van het metrostation verkennen zonder een kaartje te kopen.
De kerk van Sint-Joris (de rotonde), gebouwd uit rode Romeinse baksteen in het begin van de 4e eeuw na Christus tijdens het bewind van Constantijn de Grote, is het oudste bewaard gebleven architectonische bouwwerk van Sofia. Het bevindt zich op de openluchtbinnenplaats achter het kantoor van de president en is gratis toegankelijk.
Het Edict van Serdica (Edict van Toleratie), uitgevaardigd op 30 april 311 CE door de Romeinse keizer Galerius terwijl hij in Serdica woonde, maakte officieel een einde aan de brutale Diocletiaanse vervolging van christenen in het hele Romeinse rijk. Het erkende het christendom wettelijk twee volle jaren vóór Constantijns beroemde Edict van Milaan.
Het oude amfitheater van Serdica (Amphiheatrum Serdicense) - het derde grootste in het Romeinse rijk na het Colosseum in Rome en de arena in Capua - werd in 2004 ontdekt tijdens de bouw van het Arena di Serdica Hotel aan de Budapeshta-straat. In de lobby van het hotel kunt u gratis de opgegraven stenen zitplaatsen voor toeschouwers en de gladiatoreningangen bekijken.
Betreed de Sint-Sofia-basiliek aan de Paris Street en koop een toegangsbewijs (€ 3,00) voor de ondergrondse necropolis. Een modern loopbrugsysteem van glas en staal leidt je rechtstreeks boven tientallen laat-Romeinse metselwerkgraven, familiecrypten en veelkleurige mozaïekvloeren uit de 4e eeuw.